POSZUKUJESZ WYDAWNICTW PODRÓŻNICZYCH O NORWEGII?
ZAPRASZAM DO KSIĘGARNI INTERNETOWEJ "BEZDROŻA"



NORWEGIA
OSLO - GALERIA ZDJĘĆ

OSLO

Położenie: miasto w Europie Północnej, na Półwyspie Skandynawskim.
Status prawny: stolica Norwegii, ośrodek administracyjny okręgu Oslo.
Ludność: miasto - 557 052 (2007), zespół miejski - 839 423 (2007).
Powierzchnia miasta: 454 km2, w tym 426 km2 przypada na ląd; 242 km2 stanowią lasy,
a 8 km2 zajmują parki.
Warunki naturalne: miasto leży w południowo-wschodniej części kraju, nad Oslofjordem - fiordem wcinającym się w głąb kraju, uchodzącym do Skagerraku.
Główną arterią wyznaczającą oś miasta jest Karl Johans gate. Na jej wschodnim krańcu znajduje się dworzec kolejowy i dworzec autobusowy, a na zachodnim - Pałac Królewski. Centrum miasta położone jest w pobliżu portów Bjorviken i Piperviken.
Miasto jest zbiorowiskiem osiedli willowych i blokowisk. Oslo ma bogate tereny zielone (ponad połowa powierzchni miasta), do których należą m.in. parki: Frogner, Hanshaugen i Stensparken.
Najwyższy punkt: góra Kirkeberget 631 m n.p.m.
Najwyższy budynek w mieście: Radisson SAS Plaza Hotel.
W Oslo możemy zaobserwować najbardziej charakterystyczne elementy przyrody norweskiej: morze, góry i lasy. Rzeka Akerselva, płynąca z jeziora Maridalsvann i wpadająca do fiordu we wschodniej części miasta, dzieli Oslo na dwie nierówne części.
Stolica Norwegii położona jest na podobnej szerokości geograficznej jak Petersburg i Anchorage na Alasce, ale klimat miasta jest tu łagodniejszy - wpływ ciepłego Golfsztromu.
W granicach administracyjnych jest położonych 40 wysp, największa z nich to Malmoya
(0.56 km2). Na terenie miasta znajdują się 343 jeziora - największe z nich to Maridalsvannet (3.91 km2).

Klimat: umiarkowany ciepły, morski, z łagodną zimą i dość chłodnym latem. Klimat łagodzony jest przez ciepły Prąd Zatokowy. Najzimniejszym miesiącem jest luty, ze średnią temperaturą ok. 0oC, a najcieplejszym jest lipiec ze średnią temperaturą 16oC. Charakterystyczne są wiatry zachodnie, wiejące przez cały rok.

Szkoły wyższe: uniwersytet, politechnika, konserwatorium, Akademia Sztuk Pięknych.

Placówki naukowo-badawcze: Norweska Akademia Nauk i Literatury, Norweski Instytut Polarny, ogród botaniczny, liczne instytuty naukowo-badawcze.

Instytucje kulturalne: teatry, filharmonia, muzea, m.in.: Historyczne, Etnograficzne, Morskie, Narciarstwa, Okrętów Wikingów, Kon-Tiki, Ibsena, Norweskiego Ruchu Oporu, Sił Zbrojnych, Norsk Folkemuseum połączone z wielkim skansenem, Muzeum miasta Oslo.

Oslo to centrum polityczne i gospodarcze kraju. Rozwinięty jest tu przemysł stoczniowy, metalurgiczny (hutnictwo żelaza), maszynowy i elektromechaniczny . W mieście znajdują się zakłady przemysłu włókienniczego, odzieżowego, drzewnego, elektronicznego i spożywczego. Oslo jest także ważnym węzłem kolejowym i drogowym, dużym portem handlowym. Wielki międzynarodowy port lotniczy znajduje się od 1998 roku w pobliskiej miejscowości Gardermoen, około 50 km od miasta. Ośrodek sportów zimowych ze skocznią Holmenkollen.

ZARYS HISTORII MIASTA

Oslo jest najstarszą spośród skandynawskich stolic. To właśnie tu nad brzegami Oslofjordu ponad 1100 lat temu legendarna wręcz dynastia Ynglingów władała lokalnym królestwem Vic. Stąd rozpoczął zbrojną ekspansję na północ król Harald I Jasnowłosy (872-930), by z końcem IX wieku zjednoczyć Norwegię pod swoim berłem.

Według badań archeologicznych tereny, na których obecnie znajduje się Oslo, były zamieszkiwane już 5-6 tysięcy lat temu. Natomiast osada na pewno istniała już przed rokiem 1000, tę datę przyjmuje się za oficjalny rok założenia Oslo. Samo miasto zostało założone w 1048 roku przez króla Norwegii Haralda III Surowego (1045-1066) - wspomina o tym w "Sadze królewskiej" Snorre Sturlusson. Była to osada handlowa skupiona u stóp kościoła i klasztoru, nad którą dominowała góra Ekeberg. Syn Haralda III, Olaf III Pokojowy (1066-1093) ustanowił w Oslo w II połowie XI wieku biskupstwo i wybudował katedrę. Jednakże stolicą państwa było wówczas Bergen. W XIII wieku miasto było świadkiem zmagań o prymat nad tym terenem lokalnych wielmożów. W roku 1276 Oslo uzyskało prawa miejskie od króla Magnusa VI Prawodawcy (1263-1280). Sytuacja zmieniła się około roku 1300, kiedy Haakon V Długonogi (1299-1319) Magnusson wybudował na zachód od Oslo zamek Akershus. Przeniósłszy się do niego, uczynił z Oslo stolicę państwa. Do tego czasu Oslo było zaledwie niewielką osadą i obok Trondheim i Bergen tylko jednym z trzech królewskich miast rezydencjonalnych. Lecz mimo stołeczności Oslo pozostawało jeszcze przez wieki w cieniu Bergen.

W 1349 roku miasto liczące prawdopodobnie 2000 mieszkańców, nawiedziła epidemia dżumy, która zdziesiątkowała zarówno ludność miasta, jak i resztę kraju. W następnych stuleciach miasto było ważnym ośrodkiem handlu z portami hanzeatyckimi. Rozwijający się handel przyczynił się do bogactwa jego mieszkańców. W 1380 roku po śmierci Haakona VI (1343-1380) Norwegia uzależniona została od Danii, co ostatecznie przypieczętowała unia kalmarska w 1397 roku. Odbiło się to niekorzystnie na pozycji Oslo. Nastąpił spadek znaczenia miasta jako centrum politycznego, kulturalnego i gospodarczego. Od roku 1381 z Akershus sprawowała rządy królowa Danii Małgorzata (1375-1412), królową Norwegii została w roku 1388. Na losy Oslo duży wpływ miała również reformacja, która doprowadziła do separacji od kościoła katolickiego i powstania Narodowego Kościoła Protestanckiego. Jednakże pod względem gospodarczym od XV wieku, kiedy to wynaleziono tartak poruszany siłą wody, Oslo stało się głównym ośrodkiem eksportu norweskiego drewna do Anglii i Szkocji.

W roku 1624 miasto zniszczone zostało doszczętnie przez ogromny pożar. Do czasu pożaru budynki w stolicy były w większości drewniane. Oslo zostało odbudowane na życzenie króla duńskiego i norweskiego Chrystiana IV (1588-1648), który podejmując tę decyzję, kazał jednocześnie przenieść miasto w pobliże zamku Akershus i nazwać je na swą cześć Chrystianią. Nazwa Chrystiania funkcjonowała w latach 1624-1878. W ten sposób powstało nowe, renesansowe miasto na planie kwadratu o szachownicowym układzie ulic. Dlatego też centralna część śródmieścia nosi nazwę do dzisiaj - Kwadratura. Zdecydowano też, że wszystkie budynki w mieście muszą być budowane z cegły. Kto nie mógł wystawić takiego budynku, musiał osiedlić się na przedmieściach. Ulice miały 15 metrów szerokości. Od XVII wieku w nowym Oslo zbierały się przedstawicielstwa stanów i urzędował Najwyższy Sąd Królewski dla Norwegii. W 1814 roku ogłoszono pierwszą norweską konstytucję, w której zapisano, że stolicą niepodległego kraju jest Chrystiania. Szwedzi doprowadzili jednak do unii Norwegii i Szwecji. Choć nazwa miasta pozostała ta sama, nadano jej szwedzkie brzmienie - Krystiania, które obowiązywało w latach 1877 -1897.

W XIX wieku miasto rozwijało się bardzo szybko; stało się centrum życia kulturalnego kraju i jego głównym ośrodkiem gospodarczym. Rok 1837 przyniósł powołanie rady miejskiej. Stolica Norwegii była siedzibą parlamentu i rządu norweskiego - instytucji odrębnych w okresie unii personalnej ze Szwecją. W 1811 roku powstał uniwersytet im. króla Fryderyka (w 1939 roku przemianowany na Uniwersytet w Oslo), trzy lata później założono ogród botaniczny, w latach 1824-1848 wybudowano m.in. Pałac Królewski - od tej pory oficjalną rezydencję monarchów norweskich. Wtedy też powstało wiele innych budynków użyteczności publicznej, m.in. gmachy parlamentu (Stortinget) i Teatru Narodowego. W roku 1857 założono w Oslo Norweską Akademię Nauk i Literatury, w 1883 roku otwarto konserwatorium, a w 1896 roku zainaugurowała swoją działalność politechnika. Pod koniec wieku uruchomiono tramwaje i elektryczną kolejkę do osiedli podmiejskich. W 1905 roku, po odzyskaniu niepodległości przez Norwegię, Oslo zostało formalnie jej stolicą. Dwadzieścia lat później, w wyniku przeprowadzonego referendum, miasto powróciło do dawnej nazwy norweskiej - Oslo. Rok 1940 przyniósł ewakuację władz państwowych, zdradę Quislinga i wkroczenie Wehrmahtu. W latach 1940-1945 okupowane było przez Niemców. W 1948 roku Oslo zostało powiększone przez włączenie w obręb miasta otaczającego je okręgu Aker. Stolica Norwegii była gospodarzem Zimowych Igrzysk Olimpijskich: 14-25.02. 1952. W roku 2000 miasto celebrowało uroczyście obchody 1000 lecia istnienia.

Oslo może poszczycić się 5 liniami metra o łącznej długości 82 km, 6 liniami tramwajowymi i 68 liniami autobusowymi.

Istnieją różne hipotezy co do znaczenia nazwy miasta - jedne z nich tłumaczą je jako "równinę u podnóża zbocza", inne jako "równinę bogów".

GŁÓWNE ATRAKCJE TURYSTYCZNE

ZAMEK I TWIERDZA AKERSHUS (Akershus Festning)

Nazwa Akershus powstała z połączenia wyrazów Aker (nazwa okolicy, w której została wybudowana - od nazwy rzeki) oraz hus (forteca, twierdza, zamek). Pierwsze prace nad kamienną fortecą rozpoczęto około roku 1290 po ataku na Oslo zbuntowanego norweskiego szlachcica Alva Erlingssona Młodszego (1287). Budowę zamku zlecił Haakon V Długonogi (Haakon V Magnusson). Pierwsza wzmianka na temat twierdzy pojawiła się w jednym z listów Haakona z roku 1300. Możliwości obronne twierdza zaprezentowała w roku 1308, gdy zaatakował ją szwedzki książę Eryk Magnusson av Sodermanland. Położenie zamku bezpośrednio nad morzem miało strategiczne znaczenie dla miasta, a co za tym idzie, dla Norwegii. Przez stulecia twierdza służyła kolejnym władcom Norwegii, będąc siedzibą dworu królewskiego i jego bastionem. W roku 1527 pożar strawił północną część zamku wraz z Wieżą Śmiałych. Po pożarze Oslo w 1624 roku król Danii i Norwegii Chrystian IV Oldenburg zdecydował się odbudować miasto, leżące do tej pory na wschód od fortecy, właśnie w jej pobliżu. Natomiast twierdza została wtedy przebudowana i unowocześniona, uzyskując renesansowy charakter. Twierdza przetrwała wiele ataków i oblężeń, zwłaszcza szwedzkich i nigdy nie została zdobyta przez wroga. Wiek XVIII przyniósł twierdzy zniszczenia, do których w dużym stopniu przyczynili się Szwedzi pod wodzą Karola XII. Forteca podupadła. W latach 1940-1945, w czasie II wojny światowej była bastionem niemieckim, ale nawet wtedy nie została zdobyta przez Niemców, lecz przekazana w wyniku kapitulacji. Po kapitulacji III Rzeszy na terenie twierdzy odbyły się egzekucje kolaborantów norweskich, z Vidkunem Quislingiem (24.10.1945) włącznie. W latach 1930-1963 przeprowadzono prace renowacyjne pod kierunkiem Arsteina Arnberga. W części wschodniej tego kompleksu militarnego mieści się Norweskie Ministerstwo Obrony. Teren twierdzy jest także nekropolią władców Norwegii - w kościele pochodzącym z roku 1580 spoczywają: Sigurd I (1090-1130), Haakon VI (1872-1957), królowa Maud (1869-1938), Olaf V (1903-1991) i księżna Marta (1901-1954). Kościół w czasach unii z Danią był wykorzystywany jako spichlerz, a następnie jako kwatera wojskowa. Od roku 1938, czyli od śmierci królowej Maud kościół jest miejscem pogrzebów królewskich. Znajdują się tutaj następujące muzea: Muzeum Norweskiego Ruchu Oporu (Norges hjemmefront-museum), Muzeum Sił Zbrojnych (Forsvarsmusset) i Christiania Bymodell - czyli makieta miasta Oslo prezentująca stolicę Norwegii w latach 1624-1840. Akershus jest najstarszą zachowaną budowlą miasta.

www.mil.no/felles/ak - strona internetowa twierdzy

KATEDRA (Domkirke)

Znajduje się na placu Targowym (Stortorvet). Wybudowana w latach 1694-1699. Poświęcona w roku 1697. W świątyni odbywają się koncerty muzyki organowej. Warto zwrócić uwagę na bogato zdobione sklepienie z lat 1936-1950 oraz na witraż autorstwa Emanuela Vigelanda (brata Gustawa). W roku 2001 odbył się w katedrze ślub Haakona Magnusa z Mette-Marit Tjessem. Obecna katedra chronologicznie jest trzecią świątynią o tej randze w Oslo. Pierwsza katedra została zbudowana w II połowie XII wieku i przetrwała do XVII stulecia, drugą wzniesiono w roku 1639, by rozebrać ją w roku 1689.

www.oslodomkirke.no - strona internetowa katedry

RATUSZ (Radhus)

Plany tej budzącej do dziś kontrowersje siedziby władz miejskich opracowane zostały w 1916 roku przez architektów Arnsteina Arneberga i Magnusa Poulssona. Budowę rozpoczęto w roku 1931; gmach oddano do użytku 15 czerwca 1950 roku. Ratusz znajduje się w Pipervika w centrum miasta. Otoczenie zostało przebudowane w latach 20 i 30-tych. W auli ratusza odbywa się corocznie 10 grudnia (w rocznicę śmierci Alfreda Nobla) uroczystość wręczenia Pokojowej Nagrody Nobla. Laureat Pokojowej Nagrody Nobla wybierany jest przez komitet norweskiego parlamentu. W 1983 roku laureatem został Lech Wałęsa. Gmach został wzniesiony w stylu funkcjonalizmu. Ratusz może pochwalić się 50 dzwonami, bijącymi od godziny 7.00 do 24.00. Spośród dwóch wież ratusza, wyższa ma wysokość 66 metrów, 17 sierpnia 1998 roku o godzinie 6.00 przeleciał między nimi (odległość 25 metrów) nieznany samolot.

www.radhusets-forvaltningstjeneste.oslo.komune.no - strona internetowa ratusza

ULICA KARL JOHANS gate

Centralna arteria miasta powstała na początku XIX wieku. Nazwana na cześć ni mniej ni więcej tylko ex-marszałka napoleońskiego Jana Baptysty Bernadotte. A przecież ów żołnierz, awanturnik polityczny i mąż stanu wymusił na Norwegach po Kongresie Wiedeńskim unię ze Szwecją, jako ich król Karol III Jan (1818-1848). Ulica ta przekształca się z ciągu handlowego w salon miasta. Tradycyjnie, 17 maja, w rocznicę uchwalenia norweskiej konstytucji, ulicą rusza pochód kierujący się do rezydencji królewskiej.

PAŁAC KRÓLEWSKI (Det Kongelige Slott)

Klasycystyczna rezydencja królewska została wybudowana w latach 1824-1848 dla króla Norwegii i Szwecji Karola III Jana (Karola XIV Jana w Szwecji). Obecnie jest siedzibą króla Haralda V. Pierwszym królem rezydującym tu na stałe był Haakon VII. Pałac zaprojektował norwesko-duński architekt Hans Ditlev Franciscus Linstow (1787-1851). Kamień węgielny położył sam król Karol III Jan, jednak nigdy nie zobaczył ukończonego pałacu. Rezydencja dostępna jest dla zwiedzających przez kilka tygodni w okresie letnim. Wstęp płatny. Atrakcją jest odbywająca się codziennie o godzinie 13.00 honorowa zmiana warty królewskiej. Przed pałacem stoi pomnik króla Karola III Jana. Rodzina królewska posiada rezydencje Skaugum w Asker (30 km od Oslo), w Trondheim (Stiftsgarden), w Stavanger (Ledaal), w Tjome (Magers) i Oscarhall na półwyspie Bygdo w Oslo.

www.kongehuset.no - strona internetowa rodziny królewskiej

PARK VIGELANDA

Stanowi część Parku Frogner. Znajduje się tu 212 rzeźb z granitu i brązu najwybitniejszego rzeźbiarza norweskiego Gustawa Adolfa Vigelanda (1869-1943). Umieszczone wzdłuż 850 metrowej osi parku przedstawiają różne etapy życia ludzkiego. Centralnym zwieńczeniem jest "Monolit" - 17-metrowej wysokości granitowa kolumna pokryta sylwetkami 121 figur, rzeźba waży 266 ton. Dzieło to realizowane przez artystę przez 43 lata jest znaną w świecie kompozycją ogrodową, a kontrowersyjne rzeźby stanowią jedną z osobliwości Oslo.
www.vigeland.museum.no - strona m.in. o Parku Vigelanda.

POLECAM STRONY
www.oslo.komune.no
www.skiforeningen.no

Zapraszam do zapoznania się z głównymi muzeami Oslo na następnej stronie.  
DESTYNACJE EUROPEJSKIE  ATRAKCJE TURYSTYCZNE EUROPY
STRONA ZAWODOWEGO PILOTA WYCIECZEK ZAGRANICZNYCH